تاثیر ارتودنسی بر کوتاه شدن ریشه دندان

ریشه

افراد مختلف به دلایل متعدد و مختلفی تمایل دارند از بریس استفاده کنند، اما یکی از مهم‌ترین این دلایل داشتن دندان‌ها و لثه‌هایی سالم‌تر است. در همین راستا، بسیاری از بیماران نگران اثراتی هستند که ممکن است بریس بر روی ریشه دندان‌های آنها داشته باشد. یکی از رایج‌ترین سوالاتی که متخصصان ارتودنسی با آن مواجه می‌شوند، این است که آیا بریس ریشه دندان‌ها را کوتاه می‌کند؟ اگرچه کوتاه شدن ریشه دندان‌ها ممکن است، اما لزوماً این اتفاق باعث نگرانی نیست.

بریس‌ها چگونه کار می‌کنند؟


بریس‌ها با به وجود آوردن انقباضات خفیفی که به نام اسب چارلی شناخته می‌شوند، در اطراف قاعده هر دندان عمل می‌کنند و از این طریق دندان را به موقعیت صحیح خود حرکت می‌دهد. زمانی که دندان‌ها به این صورت منقبض می‌شوند، فشار وارد شده به صورت طبیعی باعث تشکیل آنزیم‌هایی در دهان می‌شود. این آنزیم‌ها به نوبه خود، باعث می‌شوند استخوان‌های موجود تحلیل رفته و استخوان‌های جدید در فضاهای خالی ساخته شوند. فشار وارده بر دندان‌ها، همچنین باعث می‌شود غشای پریودنتال که بخش پایینی دندان را احاطه کرده است، در یک سمت کشیده شده و در سمت دیگر سست شود. این امر به نوبه خود باعث می‌شود دندان‌ها سست‌تر شوند و به موقعیت جدید خود حرکت کنند. استخوان‌های جدید در کنار دندان‌ها که در موقعیت جدیدشان قرار دارند، رشد می‌کنند و به حمایت از دندان کمک می‌کنند. این فرایند تحت عنوان بازسازی استخوان نامیده می‌شود. این فرایندها طبیعی هستند و برای صاف شدن دندان‌ها کاملاً ضروری می‌باشند. هرچند، در طول زمان، آنها می‌توانند بر روی طول ریشه نیز اثر بگذارند زیرا استخوان دائماً در حال از بین رفتن و ساخته شدن مجدد است.

اثرات حرکت دندان‌ها چیست؟


این واقعیت که آنزیم‌هایی که باعث از بین رفتن استخوان می‌شوند، می‌توانند موجب تغییر در اندازه، شکل و طول ریشه دندان‌ها داشته باشند، در تمام بیماران درست است. واقعاً غیر ممکن است که بتوان دندان‌ها را مرتب کرد بدون آن که در طی این فرایند، طول ریشه دندان دچار تغییر شود. پدیده‌ای که تحت عنوان جذب یا تحلیل رفتن ریشه دندان شناخته می‌شود، واقعاً با چشم‌پوشی در ۹۸ درصد بیماران قابل توجه نمی‌باشد. ۲ درصد دیگر بیماران، ممکن است کوتاه شدن ریشه را به صورت محسوس و آشکار تجربه کنند، که این امر می‌تواند بر اساس عوامل مختلف متغیر باشد. حتی کوتاه شدن مشهود و بارز ریشه نیز ممکن است باعث نگرانی نشود. اغلب دندان‌ها می‌توانند نیمی از طول ریشه خود را از دست بدهند بدون آنکه بیمار مشکلی را احساس کند. در واقع، از دست دادن دندان پس از استفاده از بریس، به دلیل تحلیل رفتن ریشه اتفاق بسیار نادری است. به همین دلیل، واقعاً هیچ دلیلی ندارد که در مورد کوتاه شدن ریشه دندان قبل یا بعد از ارتودنسی نگران باشید.

چگونه در طول درمان ارتودنسی از کوتاه شدن دندان پیشگیری کنیم؟


هرچند که تحلیل رفتن ریشه یک مشکل نادر است اما با این وجود متخصص ارتودنسی می‌تواند اقداماتی را قبل و بعد از ارتودنسی انجام دهد تا از وقوع چنین اتفاقاتی جلوگیری کند. برخی یافته‌ها نشان می‌دهند که تحلیل رفتن ریشه می‌تواند ارثی باشد و در یک خانواده چند نفر را درگیر کند، به همین دلیل بیمارانی که یکی از اعضای خانواده‌یشان دچار چنین مشکلی هستند باید پیش از آغاز درمان این مسئله را به متخصص ارتودنسی اطلاع دهند. در این صورت پزشک می‌تواند با دقت بیشتری به دنبال نشانه‌های کوتاه شدن ریشه‌ها باشد. در برخی موارد، حرکت دندان‌ها بسیار آهسته یا بسیار سریع است و همین امر موجب تحلیل رفتن ریشه می‌شود. دندان‌هایی که بسیار سریع حرکت می‌کنند، ممکن است با مقادیر بیش از حد فشار روبرو شوند که باعث می‌شود آنزیم‌های تحلیل برنده استخوان نیز بیشتر تولید شوند. خطر کوتاه شدن ریشه در شرایطی که بریس‌ها بیش از مدت زمان لازم استفاده شوند، ممکن است افزایش یابد، زیرا دندان مدت زمان بیشتری تحت فشار قرار می‌گیرند. به همین دلیل حرکت بسیار آهسته دندان‌ها نیز می‌تواند مشکل ساز شود.
به جز عوامل ژنتیکی، واقعاً راه دیگری وجود ندارد که متخصص ارتودنسی بتواند تشخیص دهد که آیا بیمار مستعد کوتاه شدن ریشه می‌باشد یا خیر. به نظر نمی‌رسد میزان شلوغی دندان‌ها، شرایط دندان‌ها و نوع تجهیزاتی که استفاده می‌کنید اثری بر روی وقوع کوتاه شدن ریشه داشته باشد. درمان ارتودنسی با یک روش یکسان بر روی هزاران بیمار مختلف انجام می‌شود و تنها تعداد کمی از آنها کوتاه شدن قابل توجهی را در سیستم ریشه دندان‌های خود تجربه می‌کنند. برخی بیماران به مدت ۵ سال یا بیشتر از بریس استفاده می‌کنند بدون آنکه دچار مشکلی شده باشند و برخی دیگر ممکن است در کم‌تر از دو سال متوجه تغییراتی شوند.