ارتودنسی و فعالیت های ورزشی

excersie

ورزش کردن و مشاهده مسابقات ورزشی سرگرمی محبوب بسیاری از افراد است. اما اگر دندان‌های کودک سیم‌ کشی شده باشد، ورزش کردن در دوران ارتودنسی باعث نگرانی والدین خواهد شد. سوالی که والدین نگران غالباً می‌پرسند، این است که آیا درمان ارتودنسی محدودیت‌های خاصی را برای ورزش کردن فرزندشان ایجاد می‌کند؟ خوشبختانه کودکان می‌توانند هر ورزشی را در دوران ارتودنسی انجام دهند، البته باید مراقب بود که لب‌ها و دندان‌ها هنگام ورزش کردن آسیب نبیند. بهترین روش برای محافظت از دندان‌های سیم‌کشی شده استفاده از گارد (محافظ) دهانی متحرک است.

در ادامه رایج‌ترین سوالات مرتبط با ارتودنسی و انجام ورزش‌های تماسی را مطرح می‌کنیم و راهکارهایی را برای محافظت از دندان‌های کودکان تحت درمان ارائه می‌دهیم.

آیا کودکان می‌توانند در دوران ارتودنسی ورزش‌های تماسی پربرخوردی را انجام دهند؟


بله، انجام هیچ ورزشی در دوران ارتودنسی برای کودکان، نوجوانان و بزرگسالان تحت درمان ممنوع نیست. ارتودنسی مانعی برای ورزش کردن نیست.

ورزش کردن در دوران ارتودنسی چه خطراتی را برای بریس و دندان‌ها به همراه دارد؟


excersie.1jpg

انجام ورزش‌های تماسی، به ویژه ورزش‌های پربرخوردی مانند فوتبال احتمال آسیب دیدن دندان‌ها را افزایش می‌دهد. البته با استفاده از محافظ دهانی می‌توان از بریس و دندان‌ها محافظت کرد و در این ورزش‌ها نیز شرکت نمود.

محافظ دهانی چیست؟


excersie.2jpg

محافظ دهانی وسیله‌ای است که روی دندان‌ها و یا بریس گذاشته می‌شود. محافظ از روی قالب گرفته شده از دندان‌های بیمار ساخته می‌شود تا کاملاً اندازه باشد و به بهترین وجه از دندان‌ها محافظت کند. محافظ دهان از موادی مانند سیلیکون تهیه می‌شود. محافظ دهانی انواع مختلفی دارد که از آن جمله می‌توان به boil-and-bite (محافظی که ابتدا باید جوشانده شود و سپس در دهان قرار داده شود تا شکل دندان‌ها را بخود بگیرد و کاملاً اندازه شود) و محافظ سفارشی ساخته شده اشاره کرد.

بهترین روش پیشگیری از آسیب دیدن بریس و دندان‌ها در دوران ارتودنسی استفاده از محافظ (گارد) دهانی ارتودنسی است. محافظ دهانی از سیلیکون گرید بالا تهیه می‌شود و تفاوت‌های بسیاری با محافظ معمولی دارد. نخست این که محافظ دهانی ارتودنسی از پلاستیک حرارتی ساخته می‌شود و لازم نیست که آن را در آب داغ بجوشانید. این محافظ لبه‌هایی دارد که کافی است بیمار دندان‌ها را روی هم بگذارد تا محافظ را ثابت نگه دارد.

وسیله دیگری که با محافظ دهانی ارتودنسی تفاوت دارد، لبه‌های لاستیکی بزرگی دارد که زیر لب‌ها می‌رود تا اجازه ندهد لب‌ها به براکت‌ها فشرده شود. چنانچه لب‌ها به براکت‌ها فشرده شود، لب دور زائده‌های براکت یا به خود سیم گیر می‌کند. در نتیجه لب متورم می‌شود، لب ورم کرده سفت‌تر و سفت‌تر می‌شود، تا جایی که برای آزاد کردن لب باید به متخصص ارتودنسی مراجعه کرد.

محافظ دهانی چگونه عمل می‌کند؟


چنانچه توپ، راکت، چوب بیسبال یا دست و بدن حریف به دهان برخورد کند، محافظ دهانی اثر ضربه را کاهش می‌دهد. از آنجایی که بریس و دیگر وسایل ارتودنسی به خوبی از دندان‌ها حمایت می‌کند، هدف از استفاده از محافظ دهانی محافظت از دهان و بریس، جلوگیری از بریده شدن دهان توسط بریس و پیشگیری از آسیب دیدن بریس و بروز آسیب‌های دهانی است.

هر چند وقت یک بار باید محافظ دهان را عوض کرد؟


دوام محافظ دهانی به خود بیمار بستگی دارد، اما هیچ محافظ دهانی، حتی نوع سفارشی ساخته شده دائمی نیست. سطح بایت محافظ به تدریج ساییده و نازک می‌شود و در نهایت فشار دندان از پلاستیک عبور می‌کند و به سطح مقابل می‌رسد. در این شرایط محافظ دیگر کارآمد و اندازه نخواهد بود و نمی‌تواند از بریس و دندان‌ها محافظت کند. به علاوه چون کودکان هنوز در حال رشد هستند، باید محافظ را به طور منظم بررسی کرد تا کاملاً راحت و اندازه باشد.

اگر دندان‌ها و بریس فرزندم هنگام ورزش کردن آسیب دید، باید چکار کنم؟


چنانچه دندان‌ها یا بریس فرزندتان آسیب دید، حتماً از همان محل با متخصص ارتودنسی تماس بگیرید تا متخصص راهنمایی‌تان کند که آیا مورد اورژانسی محسوب می‌شود یا این که زمانی را برای معاینه دندان‌ها و ترمیم آسیب دیدگی به شما اختصاص دهد.

چنانچه کودک به انجام ورزش‌های تماسی یا پربرخورد علاقه دارد، حتماً مطمئن شوید که هنگام ورزش محافظ را برای محافظت از دندان‌ها یا بریس در دهان قرار داده باشد.

excersie.3jpg

تصویر بالا مشکلی است که اگر از محافظ دهانی استفاده نشود، رخ خواهد داد؛ براکت‌های شکسته، خونریزی لثه و حتی شکستگی دندان پی‌آمد کوتاهی در انجام کار ساده‌ای مانند قرار دادن محافظ در دهان است. متخصص در جلسه بعدی شکستگی تجهیزات ارتودنسی، از جمله محافظ دهانی را بررسی خواهد کرد و اقدامات لازم را انجام خواهد داد.